Vernatsch (čit. fernač, njem.) je autohtona rodna sorta crnog grožđa (tal. schiava grossa) koja pokriva više od polovice svih vinogradarskih površina u tal. pokrajini Trentino-Alto Adige, u kojoj je kao njemačkoj jezičnoj pokrajini vinogradarstvo s najdužom tradicijom. Postoje tri tipa ove sorte što se razlikuju po krupnoći i boji bobica. To su grossvernatsch (u Württembergu ju zovu trolinger), zatim ranije zoreći mittervernatsch i snažno rastući granvernatsch. Uz manje razlike, sva su tri tipa osjetljiva na oidij (pepelnica), a manje osjetljiva na peronosporu i sivu plijesan. Grožđe vernatsch je osnova mnogim visokokvalitetnim zaštićenim (DOC) vinima kao što su Meraner, St. Magdalener i Kalterersee.
Runjenje
Runjenje je odvajanje bobica od peteljčica (ili zrnja od klipa i sl.). Kada zbog trešnje (u tijeku berbe brožđa ili
